Gevelrestauratie Vredeskerk te Bergen aan Zee, Noord Holland

Project
Provinciaal monument Vredeskerk Bergen aan Zee
Inspectie, onderzoek, voorbereiding en begeleiding gevelrestauratie

Historie
De Vredeskerk te Bergen aan Zee is omstreeks 1918 als vrijstaande kerk in het duingebied van het dorpje Bergen gebouwd. De kerk is tegen het einde van de eerste wereldoorlog opgericht door Marie Amalie Dorothea van Reenen-Völter. Het gebouw was vanuit de oecumenische gedachte bedoeld als “een kerkje voor allen” – een kerkje voor alle gelovigen en niet voor een specifieke geloofsovertuiging. Daarom heet de kerk ook Vredeskerk.
De kerktoren is volgens een Noord-Hollandse traditie in het kerkfront geplaatst. De gevels zijn opgemetseld in rode baksteen, met een halfsteens buitenblad en daarachter een kleine spouw voor een massieve binnenmuur.
De kerk heeft sociaal-historische waarde gezien de achterliggende gedachte van verbroedering na WOI en is beschermd als provinciaal monument. Tegenwoordig vinden er naast kerkdiensten ook veelvuldige culturele manifestaties plaats.

Opdrachtgever
Stichting MAD

Directie
Integraal als bouwteam onder begeleiding van Muurpathologie

Problematiek
In diverse onderzoekstrajecten kon worden geconstateerd dat de gevel een hoge zoutbelasting vertoont. Er werd meerdere malen ingegrepen en de halfsteense gevels werden binnen 15 jaar twee keer met een saneermortel hervoegd. Binnen vijf jaar werd er opnieuw schade geconstateerd, deze keer aan de net ingebrachte mortel. Er werd contact opgenomen met Muurpathologie omdat men op zoek is naar een duurzamere oplossing.
In het onderzoek door Muurpathologie kon worden vastgesteld dat de zoutbelasting in de gevels tot op een muurdiepte van circa 7 cm de zoutconcentratie dusdanig hoog is dat er geen voegmortel meer uit kan harden zoals het onder niet-zoutbelaste omstandigheden het geval zal zijn. Onvoldoende uitharding van de mortel leidt binnen vijf jaar opnieuw tot verzanding en het proces van “verzouting” zal voortschrijden. Op het buitenblad van de spouwmuur is de bakhuid van de stenen op meer dan 65% van het muuroppervlak is verdwenen.

Aard adviesopdracht
Materiaalonderzoek, advies restauratieve ingreep, uitvoeringsbegeleiding restauratie

Uitvoering
Restauratie voorjaar 2024

Status
Adviesmodule I gereed.